Yıkım ve Söküm
Yıkım ve söküm; bir yapının taşıyıcı sistemini kontrollü sırayla devre dışı bırakarak, çevreye ve komşu yapılara zarar vermeden kaldırılması ve ortaya çıkan yıkıntı atığının mevzuata uygun biçimde ayrıştırılıp bertaraf edilmesidir.
Yıkım "bina indirmek" değil, atık yönetimi ve komşu güvenliği işidir. Bir yıkım işinin maliyetinin belirleyici kalemi genellikle makine değil, molozun nereye ve nasıl gittiğidir.
01
Ne zaman gerekir?
- Riskli yapı kararı kesinleşti, tahliye süresi doldu.
- Kentsel dönüşümde yeni proje için parsel boşaltılacak.
- Fabrikada üretim hattı değişiyor; iç bölme, platform ve makine temeli sökülecek.
- Kaçak/ruhsatsız yapı için idari yıkım kararı verildi (3194 sayılı Kanun md. 32, 39).
- Bina kısmen yıkılacak, bir bölümü ayakta kalacak (kısmi yıkım — en zor senaryo).
- İç mekân komple sıfırlanacak (soft strip / tahribatlı iç söküm).
02
Nasıl yapıyoruz?
- Ön etüt ve ruhsat. Tapu ve yıkım ruhsatı, komşu yapı tespiti, altyapı abone iptalleri (su, doğalgaz, elektrik, telekom). Doğalgaz kesilmeden hiçbir makine sahaya girmez.
- Tehlikeli madde araştırması. Asbest, PCB, floresan balast, yağ ve kimyasal envanteri çıkarılır. Asbest varsa sökümü yetkili bir asbest söküm firması yapar: malzeme negatif basınçlı kapalı alanda sökülür ve ayrı atık koduyla bertaraf edilir. Biz süreci planlar, koordine eder ve sahayı hazırlarız.
- Soft strip (iç söküm). Doğrama, kapı, tesisat, alçıpan, seramik elle sökülür. Metal, ahşap ve cam ayrı toplanır. Geri kazanım oranının belirlendiği aşama burasıdır.
- Yıkım planı ve tahkimat. Yıkım sırası çizilir; bitişik nizamda komşu duvara payanda ve koruma perdesi, kaldırıma yaya tüneli, cepheye branda ve toz bariyeri kurulur.
- Ana yıkım. Yöntem bina yüksekliğine ve komşuluk durumuna göre seçilir (aşağıdaki tablo). Su püskürtme ile toz bastırılır, titreşim ölçümü yapılır.
- Ayrıştırma ve nakliye. Beton kırıcı/manyetik ayırıcı ile hurda demir ayrılır, moloz belediye lisanslı sahaya taşınır, tehlikeli atık UATF ile lisanslı tesise gönderilir. Bodrum boşluğu kontrollü dolgu ve sıkıştırma ile kapatılır; teslim kotu tutanakla belirlenir.
03
Yöntemler ve uygulama aralığı
| Yöntem | Uygun olduğu durum | Aralık |
|---|---|---|
| Mekanik yıkım (ekskavatör + kırıcı/makas) | Müstakil parsel, 4 kata kadar | 15–50 ton makine |
| Yüksek erişimli yıkım makinesi | Bitişik nizam, orta yükseklik | 20–30 m erişim |
| Top-down (kat kat söküm) | Yüksek yapı, dar çevre | Kat kat, yukarıdan aşağıya |
| Elmas tel / halka testere ile kesme | Kısmi yıkım, titreşimsiz | 30–100 cm kesit |
| Hidrolik çatlatıcı (bursting) | Titreşimin kesinlikle istenmediği yer | Ø38–45 mm delik |
| Patlatmalı (kontrollü implozyon) | Geniş güvenlik alanı, yüksek/kütlesel yapı | Özel izin + uzman gerektirir |
| Robotik demolition robot | Kapalı alan, iç mekân, düşük tavan | 1–5 ton sınıfı |
04
Kullandığımız ekipman ve teknoloji
Uzun bomlu (high-reach) yıkım ekskavatörü · hidrolik kırıcı, beton makası (pulverizer), tarak ve rotasyonlu makas · demolition robot · elmas tel kesme ve halka testere · hidrolik çatlatıcı · manyetik ayırıcı ve mobil kırıcı (moloz geri kazanımı) · toz bastırma sis kanonu · titreşim ve gürültü ölçer · negatif basınç üniteli asbest söküm ekipmanı (yetkili söküm firmasıyla) · kombine emici-basınçlı araç (bodrum, rögar ve çukur temizliği) · damperli kamyon ve konteyner filosu.
05
Atık yönetimi
Tabloyu göster6 satır
| Atık | Kod grubu | Rota |
|---|---|---|
| Beton, tuğla, kiremit | 17 01 | Lisanslı moloz sahası / geri kazanım |
| Ahşap, cam, plastik | 17 02 | Ayrıştırma, geri kazanım |
| Metal, hurda demir | 17 04 | Hurda tesisi (geri kazanım geliri) |
| Hafriyat toprağı | 17 05 | Belediye izinli döküm sahası |
| Asbest içeren malzeme | 17 06 05* | Lisanslı bertaraf tesisi, UATF ile |
| Yağ, boya, kimyasal | 20 01 / 13 xx | Tehlikeli atık tesisi |
Her nakliye için taşıma belgesi ve döküm sahası fişi dosyalanır; teslimde atık izleme dosyası size verilir.
06
Uyduğumuz standart ve mevzuat
3194 sayılı İmar Kanunu (md. 32, 39, 40) · Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmelik · 6306 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği · Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği · Atık Yönetimi Yönetmeliği ve UATF uygulaması · Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik · 6331 sayılı İSG Kanunu · Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği · Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği.
07
Kimler için?
Arsa sahipleri ve kat malikleri · kentsel dönüşüm yüklenicileri · belediyeler (idari yıkım, kaçak yapı) · fabrikalar (hat sökümü, tesis kapatma) · OSB'ler · AVM ve otel yenileme projeleri · ana yükleniciler.
08
Fiyatı ne belirler?
- Yıkıntı hacmi (m³) ve döküm sahasına mesafe. Nakliye çoğu projede tek başına en büyük kalemdir.
- Bitişik nizam mı, müstakil mi? Komşu tahkimatı ve el işçiliği maliyeti değiştirir.
- Asbest ve tehlikeli atık varlığı. Ayrı süreç, ayrı bertaraf bedeli.
- Bodrum sayısı ve derinliği (kazı, dolgu, iksa gereksinimi).
- Hurda demir geri kazanım geliri — teklifte düşülür, ayrı satır olarak gösteririz.
- Yöntem. Titreşimsiz kesme, mekanik yıkımın belirgin biçimde üzerindedir.
- Çalışma saati kısıtı. Gürültü nedeniyle gündüz penceresi daralırsa süre uzar.
- Yol ve kaldırım işgal izni , yaya tüneli, trafik yönlendirme.
09
Sıkça sorulan sorular
Bitişik nizamda komşu binaya zarar verir misiniz?
Yıkım öncesi komşu yapıların çatlak haritası ve fotoğraflı tespiti yapılır, gerekiyorsa noter tespiti alınır. Payanda ve koruma perdesi kurulur, titreşim ölçümüyle çalışılır. Hasar tespiti öncesi hiçbir makine çalıştırmayız.
Ne kadar sürer?
Süre; yapının büyüklüğüne, bitişik nizam olup olmamasına, bodrum derinliğine ve moloz miktarına göre değişir. İç söküm (soft strip), ana yıkım ve moloz nakli sırayla yürür; bitişik nizam ve derin bodrum süreyi belirgin biçimde uzatır. Süreyi keşiften sonra yazılı veririz.
Yıkım ruhsatı kim alır?
Yıkım ruhsatı malik adına düzenlenir; başvuru dosyasını ve abone iptallerini biz hazırlar, takibini yaparız. 6306 kapsamındaki yıkımlarda süreç ilgili İdare üzerinden yürür.
Asbest olup olmadığını nasıl anlarız?
1980–2000 arası yapılarda çatı levhası, ısı yalıtımı, boru izolasyonu ve bazı vinil karolarda asbest sık görülür. Numune alınıp laboratuvarda analiz edilir. Analiz sonucu gelmeden yıkıma başlanmaz. Asbest çıkarsa sökümü yetkili bir asbest söküm firması yapar; biz süreci koordine eder, sahayı hazırlarız.
Hurda demir kime kalır?
Sözleşmede yazar. Biz teklifte hurda gelirini ayrı satırda gösterip yıkım bedelinden düşeriz; böylece rakamın nereden geldiği görünür olur.
Moloz nereye gidiyor, takip edebilir miyim?
Evet. Her sefer için taşıma belgesi ve döküm sahası fişi tutulur; tehlikeli atıklar UATF ile izlenir. Teslimde atık izleme dosyasının tamamı size verilir.
Bodrum çukuru açık mı kalır?
Hayır. İsteğe göre kontrollü dolgu ve tabaka sıkıştırma ile kapatılır ya da yeni proje kazı kotunda bırakılır. Teslim kotu tutanakla belirlenir.
Altyapı köprüsü: Yıkım biter bitmez aynı sahada hafriyat ve zemin işleri ekibimiz temel kazısına ve iksaya başlar — kazıyı biz yaparız, molozu biz kaldırırız. Bodrum, rögar ve çukur temizliğinde kanal ekibimizin kombine araç ve kanal temizleme filosunu kullanırız. Yıkım sırasında kesilen parsel içi su ve kanal bağlantılarını yeniden kurmak da bizim işimiz: içme suyu ve kanalizasyon hatları.
Önce yerinde görelim.
Kesin teklifi yerinde görerek veririz — görmeden verilen fiyat sahada mutlaka değişir.
Konu Yıkım ve Söküm
Küçükçekmece / İstanbul