BIM ve Görselleştirme
BIM (Yapı Bilgi Modellemesi); yapının geometrisiyle birlikte malzeme, miktar, maliyet ve zaman verisini taşıyan tek bir dijital modelde üretilmesi, görselleştirme ise bu modelin karar vericiye ve alıcıya anlaşılır hale getirilmesidir.
Türkiye'de BIM artık tercih değil, takvimi belli bir yükümlülük: dijital hazırlama yönetmeliği 05.08.2026'da yayımlandı, kademeli yürürlük 01.09.2027'de başlıyor.
01
Ne zaman gerekir?
- Mekanik ve elektrik yoğun yapı yapıyorsunuz. Hastane, fabrika, AVM, otel, veri merkezi — çakışma analizi burada kendini ilk ayda amorti eder.
- Dijital teslim zorunluluğu kapsamına giriyorsunuz. Belediye nüfusu ve yapı inşaat alanı eşiklerine göre kademeli takvim işliyor.
- Satış veya kamuoyu sunumu yapacaksınız. Render, animasyon ve VR, kâğıt üzerindeki projeyi karar verilebilir hale getirir.
- Mevcut tesisi dijitalleştiriyorsunuz. Fabrika, AVM veya tarihi yapıda lazer taramadan model üretimi (scan-to-BIM).
- İşletmeye veri devri istiyorsunuz. As-built model ve COBie verisiyle tesis yönetimi (CAFM/CMMS) kurulur.
02
Nasıl yapıyoruz?
- BIM Uygulama Planı (BEP). Bilgi ihtiyaç dokümanları (OIR/AIR/PIR/EIR), rol-sorumluluk matrisi, model bölümlendirme, isimlendirme kuralı, LOD tablosu, CDE kurulumu.
- Model üretimi. Mimari, statik, mekanik ve elektrik modelleri kendi disiplin şablonlarında; IFC ile ortak ortama aktarım.
- Federasyon ve çakışma analizi. Sert çakışma (hard clash), boşluk ihlali (soft clash) ve iş sıralaması çakışması taranır; BCF ile atama ve takip yapılır.
- Çözüm döngüsü. Haftalık koordinasyon toplantısı, tutanak, kapatılan çakışma sayısının raporlanması.
- 4D/5D bağlama. İş programı (MS Project/Primavera) ve metraj-maliyet modele bağlanır; hakediş model üzerinden ilerleme metrajına döner.
- Görselleştirme ve teslim. Render, animasyon, 360° tur veya VR sahnesi; sonunda as-built model + COBie veri seti.
03
Kullandığımız ekipman ve teknoloji
Modelleme: Revit, ArchiCAD, Rhino/Grasshopper, Tekla (çelik).
Koordinasyon: Navisworks, Solibri, BIMcollab; BCF iş akışı; CDE (ortak veri ortamı).
Tarama: yersel lazer tarayıcı (point cloud), dron fotogrametri, termal kamera ile cephe taraması, 360° saha kamerası.
Görselleştirme: 3ds Max + Corona/V-Ray, Twinmotion, Unreal Engine (VR ve interaktif konfigüratör), Lumion.
Teslim formatları: IFC (TS EN ISO 16739-1), BCF, PDF/A, dwg, COBie.
Altyapıda kanal içine robot kamera sokup kusuru milimetrik ölçüyoruz. Bina tarafında lazer tarayıcı ve dron aynı işi görüyor: göremediğinizi ölçeriz.
04
Uygulama aralığı / kapasite
| Hizmet | Kapsam / seviye |
|---|---|
| BIM Uygulama Planı (BEP) | ISO 19650 uyumlu, CDE kurulumu dâhil |
| LOD 100 kütle modeli | Alan, hacim, yönlenme (fizibilite) |
| LOD 200 model | Yaklaşık geometri, sistem tipi (avan) |
| LOD 300 model | Gerçek boyut-konum-kot (ruhsat/uygulama) |
| LOD 350 koordinasyon | Disiplin arayüzleri, çakışma analizi |
| LOD 400 imalat modeli | Üretim ve montaj bilgisi (shop drawing) |
| LOD 500 as-built + COBie | Gerçekleşen durum + işletme verisi |
| 4D simülasyon | Model + iş programı, şantiye yerleşim simülasyonu |
| 5D metraj-maliyet | Otomatik QTO, nakit akış projeksiyonu |
| Fotogerçekçi render | 4K–8K, gündüz/gece/kuşbakışı |
| Animasyon | 60–180 sn, kamera + ses tasarımı |
| VR / 360° tur / konfigüratör | Satış ofisi veya halk toplantısı kurulumu |
| Scan-to-BIM | Lazer tarama + nokta bulutundan model |
05
Uyduğumuz standart ve mevzuat
TS EN ISO 19650-1 / -2 (bilgi yönetimi) · TS EN ISO 16739-1 (IFC) · COBie veri teslim şeması · Mimarlık ve Mühendislik Projelerinin Dijital Olarak Hazırlanması Hakkında Yönetmelik (R.G. 05.08.2026 / 33331; yürürlük 01.09.2027, kademeli) · Mimarlık ve Mühendislik Projelerinin Elektronik Ortamda Teslimi ve Yönetilmesi Hakkında Yönetmelik (yürürlük 01.09.2028) · e-PYS teslim kuralları (PDF/A, katman ve isimlendirme standardı) · ÇŞİDB ve UAB BIM teknik şartnameleri.
Kapsam dışı: Bodrum dışında en çok iki katlı ve toplam yapı inşaat alanı 200 m²'yi geçmeyen müstakil yapılar ile entegre tesis niteliğinde olmayan tarım ve hayvancılık yapıları dijital hazırlama zorunluluğu dışındadır.
06
Kimler için?
Ana yükleniciler ve inşaat yönetimi şirketleri · hastane, otel, AVM, fabrika ve veri merkezi yatırımcıları · OSB'ler · kamu işverenleri (4D/5D raporlama isteyen) · gayrimenkul geliştiriciler ve satış-pazarlama ekipleri · belediyeler (kamuoyu sunumu ve halk katılımı toplantıları) · kentsel dönüşüm hak sahibi bilgilendirmesi · tesis yönetimi ve işletme ekipleri.
07
Fiyatı ne belirler?
- LOD seviyesi. LOD 300 ile LOD 400 arasındaki fark, iş yükünün katlanması demektir.
- Disiplin sayısı ve model kapsamı. Sadece mimari mi, dört disiplin federe model mi.
- Yapı alanı ve tekrar oranı. Tip kat tekrarı yüksekse birim maliyet düşer.
- Koordinasyon döngüsü sayısı. Tek turluk tarama mı, proje boyunca haftalık döngü mü.
- 4D/5D bağlama derinliği. İş programı kalem sayısı ve maliyet kırılımı.
- Görsel adedi ve sahne zorluğu. İç mekân, gece sahnesi ve kalabalık peyzaj daha uzun render süresi ister.
- Tarama alanı ve erişim zorluğu. İşletmedeki fabrikada tarama, boş binada taramadan pahalıdır.
- Teslim formatı yükü. IFC + COBie + CDE devri istendiğinde veri düzenleme ayrı bir iş kalemidir.
08
İlgili hizmetlerimiz
Avan ve uygulama projesi · Statik, mekanik ve elektrik proje · İmar durumu ve fizibilite · Bina işletme ve tesis yönetimi · Rölöve, restitüsyon ve restorasyon · CCTV kanal görüntüleme ve şebeke teşhisi — dijital ikizin altyapıdaki karşılığı; hat verisiyle bina verisi aynı sistemde toplanır.
09
Sıkça sorulan sorular
BIM bana ne kazandırır, somut olarak?
En ölçülebilir kalem çakışma analizidir: modelde bulunan bir çakışmanın çözüm maliyeti, aynı çakışma şantiyede bulunduğunda ortaya çıkan maliyetin çok küçük bir kısmıdır — mekanik yoğun yapılarda aradaki fark 10–100 kat mertebesine çıkar. İkinci kalem modelden otomatik metrajdır; ihale ve hakediş tartışmalarını azaltır.
Küçük projede BIM gerekli mi?
Genellikle hayır. Bodrum dışında en çok 2 katlı, 200 m²'yi geçmeyen müstakil yapılar mevzuat kapsamı dışında ve tam BIM kurulumu bu ölçekte kendini amorti etmez. Böyle işlerde LOD 200 seviyesinde model + iyi bir 2D uygulama projesi öneririz. Gerekmediğinde satmayız.
Render ile BIM aynı şey mi?
Değil. Render bir sunum çıktısıdır; BIM bir veri yönetimi yöntemidir. Güzel görsel üreten her ofis BIM yapmıyor, BIM yapan her model de otomatik olarak güzel görsel vermiyor. İkisini ayrı fiyatlandırıyoruz.
Mevcut fabrikamızı modelleyebilir misiniz?
Evet. Lazer tarama ile nokta bulutu alınır, buradan mevcut durum modeli üretilir. Tesis çalışırken de yapılabilir; tarama süresi ve erişim planı önceden çıkarılır.
e-PYS'ye hazır mısınız?
Projeleri şimdiden PDF/A, katman standardı, isimlendirme kuralı ve IFC ile teslim ediyoruz. Kademeli takvim belediye nüfusu ve yapı büyüklüğü eşiklerine bağlı olarak 2027'den itibaren işliyor; hangi eşikte olduğunuzu ilk görüşmede söyleriz.
Model teslimden sonra işimize yarar mı?
As-built model ve COBie veri setiyle bina işletmeye devredilir: ekipman envanteri, bakım periyotları, garanti bilgileri model üzerinden okunur. Teslim ettiğimiz binayı çalıştırırız — bu, altyapıdaki şebeke işletme sözleşmesi mantığının bina ölçeğindeki karşılığıdır.
Önce yerinde görelim.
Kesin teklifi yerinde görerek veririz — görmeden verilen fiyat sahada mutlaka değişir.
Konu BIM ve Görselleştirme
Küçükçekmece / İstanbul