Mühendislik, Proje ve Müşavirlik
Altyapı mühendisliği ve müşavirlik; bir hattın nereden geçeceğinin, hangi çapta ve eğimde olacağının hesapla belirlenmesi, araziye santimetre hassasiyetiyle aplike edilmesi, imalat sonrası koordinatlı olarak kayda geçirilmesi ve yapım sürecinin metraj–hakediş disiplini içinde denetlenmesidir. Bu işlerin hesap ve proje tarafını inşaat mühendisleri (hidrolik hesap, proje, metraj), ölçme tarafını harita mühendisleri ve harita teknikerleri (halihazır harita, aplikasyon, kot ve eğim, as-built) yürütür.
Kazma vurmadan önce yapılan iş budur. Kazma vurulduktan sonra hesabı tutan iş de budur.
01
Beş alt hizmet, tek zincir
| Hizmet | Ne üretir | Ne zaman devreye girer |
|---|---|---|
| Altyapı projelendirme | Hidrolik hesap, plan–profil, detay, metraj, keşif | İhale öncesi |
| Harita mühendisliği, aplikasyon ve as-built | Halihazır harita, aplikasyon, hacim hesabı, as-built proje | İhale öncesi + imalat sırasında + imalat sonrası |
| Altyapı bilgi sistemi (CBS/GIS) | Coğrafi veritabanı, baca-hat topolojisi, yenileme önceliklendirmesi | Teşhis ve işletme aşamasında |
| Kontrollük ve müşavirlik | Şantiye denetimi, test tutanakları, kabul dosyası | İmalat sırasında |
| Metraj, hakediş ve kesin hesap | Ataşman, yeşil defter, hakediş raporu, kesin hesap | Aylık + iş sonunda |
Aynı ailedeki öteki hizmetler
Su hatları
2 başlık
Atıksu ve yağmur suyu
3 başlık
Yağmur suyu ve drenaj
5 başlık
Onarım
1 başlık- Su ve kanal hattı onarımı ve boru değişimisayfa içi bölüm
Enerji ve haberleşme
4 başlık
Zemin ve kazı
4 başlık
Yol ve saha
5 başlık
Tesis ve arıtma
4 başlık
Harita ve mühendislik
1 başlık- Mühendis ve tekniker desteğibu sayfada
02
Neden bir yüklenici mühendislik masası tutar?
Çünkü sahada gördüğümüz hataların çoğu sahada doğmuyor.
Ters eğime oturmuş bir Ø300 hat, projede yanlış hesaplanmış bir taban kotunun sonucudur. Üç yılda bir tıkanan bir kollektör, tekerrür periyodu düşük seçilmiş bir yağmur suyu hesabının sonucudur. Hakedişte tartışma çıkan bir kazı metrajı, ataşmanı zamanında tutulmamış bir imalatın sonucudur.
Biz aynı hattı hem çiziyor, hem döşüyor, hem on yıl sonra kamerayla içine giriyoruz. Bu üç işi aynı ekip yaptığında proje, çizildiği masada değil, kazıldığı hendekte doğrulanır.
Özel sektörde (OSB, fabrika, site, bina) hattın projesini de çizer, yapımını da üstleniriz; kamu ihalelerinde ise projesini hazırladığımız işin yapım ihalesine girmeyiz.
Yaşam döngüsündeki yeri: Bu hizmet grubu, döngünün PLANLA halkasıdır — CCTV ve kaçak tespitiyle TEŞHİS ET halkasından beslenir, UYGULA halkasına iş programı ve metraj disiplini verir, SÜRDÜR halkasına as-built veri ve altyapı bilgi sistemi bırakır.
03
Ne zaman gerekir?
- İdare, yatırım programına aldığı hattın uygulama projesini yaptıramamışsa. Ödenek var, proje yok; ihale açılamıyor.
- Mevcut şebeke sürekli arıza veriyor ama neresinin yenileneceğine karar verilemiyorsa. Elde arıza kaydı var, harita yok; nereye para harcanacağı belli değil.
- OSB veya sanayi tesisi kapasite artırıyorsa. Mevcut kollektör yeni debiyi taşır mı sorusunun cevabı hesapla verilir, tahminle değil.
- Yapım işi bitmiş ama as-built proje teslim edilmemişse. Kesin kabul, teminat iadesi ve idarenin altyapı bilgi sistemine veri girişi bu yüzden tıkanır.
- İdarenin kontrol teşkilatı yeterli sayıda değilse. Aynı anda beş cephede çalışan bir yapım işi, iki mühendisle denetlenemez.
- Hakediş ve kesin hesapta yüklenici ile idare arasında metraj uyuşmazlığı varsa. Yeşil defter ve ataşman kayıtları üzerinden bağımsız kontrol gerekir.
04 · Bu sayfada anlatılan hizmet
Mühendis ve tekniker desteği
Altyapıda yaptığımız her iş mühendislik ister: hattın eğimi hesapla, bacanın kotu ölçüyle, hakediş metrajla belirlenir.
Bu yüzden sahaya yalnız usta ve makine değil, inşaat mühendisi, harita mühendisi ve teknikerlerden oluşan teknik ekip de göndeririz. Bu desteği kendi yapım işlerimizde kullanırız; hattı biz döşemesek de ayrı hizmet olarak veririz.
- Harita mühendisi ve harita teknikeri — halihazır (topoğrafik) harita alımı, projenin araziye aplikasyonu, kot alma ve kot kazığı, her bacanın kapak ve taban kotunun ve bacalar arası eğimin araziye taşınması, imalat sırasında kontrol ölçümü, as-built. Ayrıntı: Harita mühendisliği, aplikasyon ve as-built.
- İnşaat mühendisi — hidrolik hesap ve altyapı projesi, iş programı, şantiye yönetimi, imalat ve test kontrolü, metraj ve hakediş. Ayrıntı: Altyapı projelendirme · Metraj, hakediş ve kesin hesap.
- İnşaat teknikeri — günlük imalat takibi, ataşman ve yeşil defter kayıtları, malzeme ve test tutanakları.
Kimler için? İdarelerin kontrol teşkilatına takviye (Kontrollük ve müşavirlik), ana yüklenicilere alt yüklenici olarak proje, harita ve metraj-hakediş desteği, OSB ve site yönetimlerine parsel içi hat işlerinde ölçüm ve proje.
Hangi işe kaç mühendis ve tekniker ayıracağımızı iş programıyla birlikte yazılı olarak veririz.
05
Nasıl çalışıyoruz?
Mevcut durumu veriyle kuruyoruz.
Hesabı yapıyoruz.
Projeyi çiziyoruz.
Araziye aplike ediyoruz.
İmalatı denetliyoruz.
Kapatıyoruz.
06
Kullandığımız ekipman ve teknoloji
Listenin tamamı10
- GNSS alıcı (RTK/NTRIP) — TUSAGA-Aktif ağı düzeltmeli, çift frekanslı
- Elektronik takeometre (total station) — GNSS görüşü olmayan kesimler, baca içi ve tünel ölçümleri
- Dijital nivo ve invar mira — baca üst/taban kotu ve eğim kontrolü
- İHA (döner kanat) fotogrametri seti + yer kontrol noktası donanımı — hafriyat hacmi ve halihazır güncelleme
- Yer radarı (GPR) ve elektromanyetik hat dedektörü — mevcut altyapının kazı öncesi tespiti
- Kanal kamerası + sonda vericisi — hat güzergâhının ve derinliğinin yüzeyden belirlenmesi
- Hidrolik analiz yazılımı — basınçlı şebeke ve serbest yüzeyli kanal modeli (EPANET/SWMM çekirdekli; SewerGEMS, WaterGEMS)
- CAD ve altyapı tasarım yazılımı — plan-profil, yüzey ve hacim hesabı
- Coğrafi veritabanı ve CBS — PostgreSQL/PostGIS, QGIS, ArcGIS; OGC servisleriyle (WMS/WFS) yayın
- Metraj–hakediş yazılımı — pozlu metraj, yeşil defter, hakediş icmali
07
Uygulama aralığı ve kapasite
| Konu | Aralık |
|---|---|
| Proje kapsamı | 500 m tek hat – 60 km havza ölçekli şebeke |
| Çap aralığı (proje) | DN100 – DN2000 (üzeri özel tasarım) |
| Hidrolik model büyüklüğü | 50 – 5.000 düğüm |
| İHA ile alan ölçümü | 1,5–3 cm GSD |
| As-built üretimi | 1/1000 plan, 1/1000 yatay – 1/100 düşey boykesit |
| Kontrollük yoğunluğu | Kontrol mühendisi başına 2–3 aktif kazı cephesi |
08
Uyduğumuz standart ve mevzuat
- BÖHHBÜY
- — Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği (üretim, doğruluk ve teslim esasları)
Listenin tamamı9
- TUREF / ITRF96 (2005.0 epok), 3° dilimli TM projeksiyonu; TUDKA-99 (Antalya) düşey datum
- TS EN 752 — Bina dışı drenaj ve kanalizasyon sistemleri (tasarım)
- TS EN 805 — İçme suyu temini sistemleri; TS EN 1610 — kanal döşeme ve sızdırmazlık testi
- TS EN 13508-2 — Kanal durum kodlama (CCTV) — teşhis verisinin projeye girdi olması buradan sağlanır
- İLBANK İçmesuyu ve Kanalizasyon Projelerinin Hazırlanmasına Ait Teknik Şartnameler; ilgili kurumların kriterleri
- 4734 / 4735 sayılı kanunlar, Yapım İşleri Genel Şartnamesi, Yapım İşleri Muayene ve Kabul Yönetmeliği
- 49 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve TUCBS veri temaları
- 5216 sayılı Kanun md. 8 / AYKOME — kazı ruhsatı, altyapı koordinasyonu ve as-built teslimi
- 6331 sayılı İSG Kanunu ve Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği
09
Kimler için?
- Belediyeler ve su-kanal idareleri — proje yaptırma, kontrollük takviyesi, altyapı envanteri
- OSB müdürlükleri — kapasite artışında şebeke yeterliliği, yeni parsel altyapısı
- Ana yükleniciler — alt yüklenici olarak proje, harita ve metraj-hakediş desteği
- Fabrika ve lojistik tesisleri — parsel içi yağmur suyu, drenaj, atıksu ön arıtma bağlantısı
- Site, AVM, otel, hastane yönetimleri — mevcut altyapının haritalanması ve yenileme planı
- KGM ve ilgili kamu kurumları — sanat yapısı geçişleri, drenaj ve deplase projeleri
10
Fiyatı ne belirler?
Kapsamın hangi halkaları içerdiği
Hat uzunluğu ve baca sayısı
Mevcut veri kalitesi
Saha ölçümü ihtiyacı
Hidrolik modelin derinliği
Kontrollük süresi ve cephe sayısı
İdarenin teslim formatı
Yer altı belirsizliği
11
Sıkça sorulan sorular
Projeyi siz yaparsanız yapım işine giremez misiniz?
Kamu ihalesinde bu ayrım nettir: bir işin projesini hazırlayan, aynı işin yapım ihalesine giremez. Bu yüzden kamu işlerinde hizmeti iki ayrı şekilde veriyoruz — ya idarenin projesini biz uygularız, ya projeyi biz hazırlarız ve uygulamasına girmeyiz.
Özel sektör işlerinde (OSB, fabrika, site, bina) ise hattın projesini de çizer, yapımını da üstleniriz. Görüşmenin başında hangi rolde olacağımızı yazılı olarak netleştiririz.
Elimizde hiç altyapı haritası yok, nereden başlarsınız?
Baca kapaklarından. Sahada baca tespiti, üst ve taban kotu ölçümü, hat yönü ve çapının belirlenmesi ile başlanır; şüpheli kesimlere kamera sokulur.
Sadece as-built proje yaptırabilir miyiz?
Evet. Başka bir firmanın döşediği hattın as-built'ini de üretiriz. Ancak hat kapandıktan sonra ölçüm yapılıyorsa taban kotları bacadan, güzergâh ise sonda ve dedektörle belirlenir; bu durumda doğruluk, imalat sırasında ölçülmüş bir as-built'e göre düşüktür ve raporda bunu belirtiriz.
Kontrollük hizmetinde imalatı da siz yaparsanız çıkar çatışması olmaz mı?
Olur. Bu yüzden kontrollük verdiğimiz işin imalatını üstlenmeyiz. Aynı idarenin farklı bir işinde yüklenici olabiliriz, ama denetlediğimiz işte olamayız.
Hidrolik model gerçekten gerekli mi, çap tablosuyla olmaz mı?
Tek hatta olur. Ancak birden fazla kolun birleştiği, terfi merkezi veya dolusavak bulunan, ya da yağmur suyu ile birlikte çalışan şebekelerde tablo yanıltır. Modelin asıl faydası, "bu yatırımı yapmazsak ne olur" sorusuna sayı ile cevap verebilmesidir.
Projeyi teslim ettikten sonra revizyon isterse idare ne olur?
Kapsam içi revizyonlar (idare görüşü, kurum görüşü kaynaklı düzeltmeler) sözleşmeye dahildir. Güzergâh değişikliği, kapasite değişikliği veya yeni etap eklenmesi gibi tasarım kararını değiştiren talepler ayrı iş artışıdır; hangi tür değişikliğin hangi kategoriye girdiğini sözleşme ekinde madde madde yazarız.
Yalnız harita ya da yalnız mühendislik hizmeti alabilir miyim?
Evet. Hattı biz döşemesek de aplikasyon, kot alma, kontrol ölçümü ve as-built yaparız; ana yüklenicilere alt yüklenici olarak proje, harita ve metraj-hakediş desteği veririz.
Tek şart, rolümüzün baştan yazılı olmasıdır: kamu işlerinde projesini hazırladığımız işin yapım ihalesine girmeyiz; kontrollüğünü yaptığımız işin imalatını da üstlenmeyiz.
Başka sorular için: Sıkça Sorulan Sorular
Önce yerinde görelim.
Kesin teklifi yerinde görerek veririz — görmeden verilen fiyat sahada mutlaka değişir.
Konu Mühendislik, Proje ve Müşavirlik
Küçükçekmece / İstanbul