Endüstriyel Yapılar: Fabrika, Depo, Soğuk Hava Deposu, Hangar
Endüstriyel yapı, mimarinin değil sürecin belirlediği; açıklık, taban yükü, tavan yüksekliği ve yangın kompartımanının üretim veya depolama akışından türetildiği yapı tipidir.
01
Ne zaman gerekir?
- OSB'de parsel aldınız; üretim hattı yerleşimine göre açıklık ve vinç kapasitesi belirlenecek.
- Lojistik operasyonunuz büyüdü, yüksek raflı (10-14 m) depo gerekiyor; zemin düzlüğü ve raf yükü kritik.
- Gıda veya ilaç için 0/+4 °C ya da -25 °C soğuk hava deposu kurulacak.
- Mevcut fabrikanın çatısı, yangın sistemi veya zemin plağı yenilenecek; üretim durdurulamıyor.
- Bakım hangarı, atölye veya geniş açıklıklı depolama yapısı gerekiyor.
02
Nasıl yapıyoruz?
- Süreç ve yerleşim analizi. Makine yerleşimi, forklift koridor genişliği, yükleme rampası adedi ve TIR manevra alanı belirlenir; bina bunun kabuğudur.
- Yapı sistemi seçimi. Prefabrik betonarme, çelik portal çerçeve veya kafes kiriş kararı açıklık, vinç yükü ve süreye göre verilir.
- Zemin plağı tasarımı. Zemin yatak katsayısı, plak kalınlığı, lif/hasır donatı, derz düzeni ve düzlük sınıfı (FM2 / süperdüz) belirlenir.
- Yangın stratejisi. Kompartıman sınırları, yangın duvarı, ESFR veya raf içi sprinkler, duman tahliye alanı hesaplanır.
- Kabuk ve tesisat. Sandviç panel cephe/çatı, çatı drenajı ve sifonik sistem, ısıtma-havalandırma, basınçlı hava, kompanzasyonlu elektrik dağıtımı.
- Devreye alma. Zemin düzlük ölçümü, sprinkler basınç testi, vinç yük testi, sızdırmazlık ve soğutma performans testi.
03
Kullandığımız ekipman ve teknoloji
Mobil vinç (100-400 ton) ile prefabrik montajı, lazer kılavuzlu beton serici (laser screed) ve pan yüzey perdahı, F-number düzlük ölçüm cihazı, çelikte TS EN 1090-2 EXC2/EXC3 sınıfına göre kaynak, tahribatsız kaynak muayenesi (UT/MT), sandviç panel montaj lifti, sifonik çatı drenajı hesap yazılımı, termografi ile soğuk oda ısı köprüsü taraması, sızdırmazlık (blower door) testi.
04
Uygulama aralığı ve kapasite
| Parametre | Fabrika | Depo | Soğuk hava deposu | Hangar |
|---|---|---|---|---|
| Tipik alan | 3.000-40.000 m² | 5.000-60.000 m² | 1.500-15.000 m² | 2.000-12.000 m² |
| Açıklık | 12-30 m | 12-24 m | 12-24 m | 40-100 m |
| Net yükseklik | 6-12 m | 10-14 m (raf üstü +1,0 m) | 8-12 m | 12-25 m |
| Zemin taşıma | 40-80 kN/m² | 50-80 kN/m²; raf ayak yükü 60-90 kN | 50-70 kN/m² | 30-60 kN/m² |
| Zemin plağı | 18-22 cm lif donatılı | 20-25 cm, FM2 düzlük (dar koridorda süperdüz) | 15-20 cm + XPS + donma önleyici ısıtma | 22-30 cm |
| Vinç | 5-32 ton köprü vinç | — | — | 10-50 ton |
| Panel kalınlığı | 60-100 mm | 80-100 mm | 0/+4 °C: 100-120 mm; -25 °C: 150-200 mm PIR | 80-100 mm |
Soğuk oda kabuğunda hedef U değeri +4 °C için ~0,25 W/m²K, -25 °C için ~0,15 W/m²K aralığındadır; zemin altına donma kabarmasını (frost heave) engelleyen ısıtma hattı konmazsa plak yıllar içinde kalkar.
05
Uyduğumuz standart ve mevzuat
Standart ve yönetmelik listesi10
| Konu | Dayanak |
|---|---|
| Yangın | BYKHY — tehlike sınıfına göre kompartıman alanı; otomatik yağmurlama varlığı sınırı büyütür. Yüksek raflı depoda ESFR veya raf içi sprinkler |
| Çelik | ÇYTHYE (2016), TS EN 1993, imalat TS EN 1090-2 (EXC2/EXC3) |
| Prefabrik beton | TS EN 13369, TS 9967; TBDY 2018 birleşim ve süneklik kuralları |
| Yükler | TS 498 / TS EN 1991-1-1; vinç yükleri TS EN 1991-3; kar ve rüzgâr TS EN 1991-1-3/1-4 |
| Zemin düzlüğü | Concrete Society TR34 — FM2 (standart raf), süperdüz (VNA dar koridor) |
| Soğutma güvenliği | TS EN 378 (NH₃ / CO₂ / HFC sistemler) |
| Gıda | Gıda Hijyeni Yönetmeliği, HACCP gerekleri |
| OSB | 4562 sayılı OSB Kanunu ve uygulama yönetmeliği; parsel yapılanma koşulları OSB imar planından |
| İş sağlığı | 6331 sayılı Kanun, yüksekte çalışma ve kapalı alan prosedürleri |
| Enerji | BEP Yönetmeliği (sanayi istisnaları dahil), TS 825 |
06
Kimler için?
Üretici firmalar, OSB yönetimleri ve katılımcıları, lojistik ve 3PL operatörleri, gıda ve soğuk zincir işletmeleri, ilaç ve kimya tesisleri, e-ticaret dağıtım merkezleri, havacılık ve ağır ekipman bakım işletmeleri.
07
Fiyatı ne belirler?
- Açıklık ve yükseklik — 24 m açıklık, 12 m açıklığa göre çelik tonajını belirgin artırır.
- Zemin düzlük sınıfı — FM2 ile süperdüz arasındaki fark m² başına ölçülebilir bir prim doğurur.
- Vinç kapasitesi ve konsol yükleri — kolon kesitini ve temeli büyütür.
- Yangın sistemi — ESFR, raf içi sprinkler, yangın deposu ve pompa istasyonu kapasitesi.
- Panel kalınlığı ve soğutma sıcaklığı — -25 °C, 0 °C'ye göre kabuk ve makine maliyetini katlar.
- Zemin etüdü sonucu — dolgu zeminde iyileştirme (jet grout, taş kolon) ayrı kalemdir.
- Saha işleri — TIR manevra alanı, rampa adedi, ağır tonaj beton veya asfalt saha.
- Ruhsat ve OSB altyapı bağlantı bedelleri.
08
Sıkça sorulan sorular
FM2 zemin düzlüğü ne demek, benim için gerekli mi?
TR34'e göre tanımlı düzlük sınıfıdır. Karşıdan yüklemeli forklift ile 8 m'ye kadar çalışıyorsanız FM2 yeter; 10 m üstü dar koridorda (VNA) süperdüz gerekir, aksi halde makine yükseklikte titrer.
Prefabrik mi çelik mi daha uygun?
12-20 m açıklık ve düşük vinç yükünde prefabrik genelde daha ekonomiktir. 25 m üstü açıklık, ağır vinç veya hızlı montaj gerekiyorsa çelik öne geçer. Kararı iki alternatifi metrajlayarak veriyoruz.
Soğuk odada zemin neden kabarır?
Plak altındaki zemin donduğunda hacim büyür. Yalıtım altına donma önleyici ısıtma hattı veya havalandırma kanalı konmazsa 2-5 yıl içinde plak kalkar ve raf sistemi bozulur.
Üretim durmadan çatı yenilenebilir mi?
Yenilenebilir. Bölge bölge, geçici su tahliyesi ve altta koruma tenteleri ile yapılır; her gün çalışılan alan kapatılarak teslim edilir.
Çatıdaki yağmur suyu nereye gidiyor?
Sifonik sistemle iner, sahadaki hatta bağlanır. Bu bağlantıyı da biz yapıyoruz; çatı süzgecinden kolektöre kadar tek hat, tek sorumlu.
Zemin dolgu çıktı, ne yapıyorsunuz?
Kazısız teknolojilerden gelen ekipmanla jet grout veya mikrokazık uyguluyoruz. Aynı ekip, aynı enjeksiyon pompası; yapıyı yıkmadan altını sağlamlaştırırız.
Önce yerinde görelim.
Kesin teklifi yerinde görerek veririz — görmeden verilen fiyat sahada mutlaka değişir.
Konu Endüstriyel Yapılar: Fabrika, Depo, Soğuk Hava Deposu, Hangar
Küçükçekmece / İstanbul